Hervorming politiezones mag lokale democratie niet verzwakken

Publicatiedatum

Auteur

Kris Declercq

Deel dit artikel

De hervorming van de politiezones zit in een stroomversnelling. In de Commissie Binnenlands Bestuur heb ik de vraag gesteld hoe we ervoor zorgen dat lokale besturen daarin hun rol blijven spelen. Want wat vandaag op federaal niveau wordt voorbereid, heeft directe impact op onze steden en gemeenten.

De aanleiding is duidelijk. De federale regering werkt aan een hervorming waarbij politieraden verdwijnen en bevoegdheden verschuiven naar politiecolleges. Tegelijk wordt er gesproken over schaalvergroting en fusies.

Dat roept vragen op. Over organisatie en financiering, maar vooral over democratische controle. Het debat daarover loopt volop in het federaal parlement. Dat de gevolgen vooral voor onze lokale besturen voelbaar zullen zijn, betekent dat we het dossier ook Vlaams nauwgezet in de gaten moeten houden.

Democratische controle onder druk

In mijn tussenkomst heb ik de kern van het probleem benoemd. Als politieraden verdwijnen, verschuift de besluitvorming naar een kleiner orgaan. Burgemeesters nemen daar een centrale rol op. Dat is logisch vanuit hun verantwoordelijkheid voor veiligheid, maar het vergroot ook de afstand tot de gemeenteraad.

Minister Hilde Crevits bevestigde dat er wel instrumenten blijven voor raadsleden. Vragen stellen via de burgemeester, documenten opvragen, jaarlijkse rapportering door de korpschef, een alarmbelprocedure. Dat is het kader dat vandaag voorligt.

Maar de praktijk zal beslissend zijn. Als informatie te laat komt of onvolledig is, verliest de gemeenteraad greep op het veiligheidsbeleid. Dat risico mogen we niet onderschatten.

Ook collega’s uit andere fracties hebben dat punt gemaakt. Kurt De Loor wees op de nood aan duidelijke terugkoppeling en transparantie. Tom Ongena benadrukte dat de controle door de gemeenteraad net sterker moet worden. Zowel meerderheid als oppositie uiten dus dezelfde bezorgdheden.

Schaalvergroting vraagt evenwicht

Er is inhoudelijke steun voor de hervorming zelf. Niemand ontkent dat de huidige werking van politieraden zijn grenzen heeft. Dat werd ook expliciet gezegd door verschillende collega’s. Maar schaalvergroting heeft altijd een keerzijde. Tom Seurs wees terecht op het risico van grotere afstand tussen bestuur en terrein. Dat herken ik. In elke hervorming zit die spanning.

Minister Crevits gaf aan dat vrijwillige fusies het uitgangspunt blijven en dat er wordt gestreefd naar meer samenhang met hulpverleningszones. Dat is logisch. Maar het moet coherent gebeuren. Verschillende structuren naast elkaar zonder afstemming maakt het net complexer.

De ambitie om te evolueren naar grotere zones kan dus werken. Maar alleen als de nabijheid behouden blijft. De doelstelling van één wijkinspecteur per 2000 inwoners is daarin een belangrijke parameter.

Financiële impact blijft onzeker

Een punt waar nog veel onduidelijkheid over bestaat, is de financiering. Vandaag investeren lokale besturen al fors in veiligheid. Dat zien we in alle meerjarenplannen. De vraag is wat deze hervorming op langere termijn betekent. De federale overheid voorziet tijdelijke ondersteuning bij fusies, maar wat daarna komt, is minder duidelijk.

Minister Crevits gaf zelf aan dat dit haar grootste zorg is. Als de hervorming leidt tot structureel hogere bijdragen voor steden en gemeenten, dan zitten we met een probleem. Vlaanderen zal daar zijn rol moeten opnemen.

De komende maanden zal duidelijk worden hoe het federale wetsontwerp wordt aangepast en wanneer het in werking treedt. Die timing is cruciaal. Lokale besturen moeten zich kunnen voorbereiden. Een plotse inwerkingtreding zonder overgangsperiode is niet de beste optie.

Kris – Vlaams Parlementslid

Nieuws

Veiligheid begint met een goede opleiding

Op donderdag 11 juni brachten we met een delegatie van cd&v West-Vlaanderen een bezoek aan de West-Vlaamse Politieschool in Zedelgem. We kregen er een blik achter de schermen van een instelling die elke dag werkt aan de veiligheid in onze steden en gemeenten.

Gebeten door Roeselare, onze zomer in eigen stad

Een goede zomer hoef je in Roeselare niet ver te zoeken. Met Gebeten door Roeselare zet onze stad ook in 2026 een volledig zomerprogramma neer voor inwoners, gezinnen en bezoekers. Smaak, groen, sport, cultuur en sterke evenementen vinden er hun plek. Wie deze maanden in de stad blijft, komt niets tekort.

Lokale kmo's krijgen meer kans bij overheidsopdrachten

Overheidsopdrachten vormen een sterke hefboom voor onze lokale economie. Toch haken kleine en middelgrote ondernemingen vaak af. De procedures zijn complex, de administratie weegt zwaar en de bestekken zitten vol juridische vereisten. Daarom trok ik bij Vlaams viceminister-president Hilde Crevits aan de alarmbel met de vraag om actie te ondernemen.